İş Hijyeni Ölçümleri (İSG Ölçümleri)
İşyerinde çalışanların sağlığını olumsuz etkileyebilecek fiziksel (gürültü, titreşim, aydınlatma, termal konfor), kimyasal (toz, gaz, solvent buharları) ve biyolojik risk etkenlerinin, personelin çalışma ortamında ve kişisel maruziyet düzeylerinde ölçülüp analiz edilmesidir. Amaç yalnızca yasal yükümlülüğü karşılamak değil; çalışan sağlığını korumak ve işletmenin gerçek durumunu görünür kılmaktır.
Hizmetin Tanımı ve Mevzuat Dayanağı
İşyerinde çalışanların sağlığını olumsuz etkileyebilecek fiziksel (gürültü, titreşim, aydınlatma, termal konfor), kimyasal (toz, gaz, solvent buharları) ve biyolojik risk etkenlerinin, personelin çalışma ortamında ve kişisel maruziyet düzeylerinde teknik olarak ölçülmesi ve analiz edilmesi sürecidir. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununa bağlı, 24.01.2017 tarihli (29958 sayılı Resmi Gazete) İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analizi Yapan Laboratuvarlar Hakkında Yönetmelik ana dayanaktır.
Bu ölçümlerin geçerli olabilmesi için laboratuvarın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (ÇSGB) yeterlilik belgesine ve TÜRKAK akreditasyonuna sahip olması, ölçümlerin ise İSG-KATİP sistemi üzerinden yürütülmesi zorunludur. ÇSGB tarafından verilen ön yeterlilik ve yeterlilik belgelerinin ikisi de geçerlidir; her iki belge de laboratuvarın resmi ölçüm yapma yetkisini kanıtlar.
Tehlike sınıfındaki tüm işyerleri: Az tehlikeli (ofisler dahil), tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan, en az 1 çalışanı olan tüm kamu ve özel sektör işyerleri için yasal olarak zorunludur. İşyerinde yapılan işin niteliğine göre gürültülü makineler, kimyasal kullanılan hatlar, toz çıkaran prosesler risk bazlı olarak ölçüm kapsamına alınır.
Süreç Adımları
- 1İSG Risk Analizi İncelemesi: Tesisin iş güvenliği uzmanı ile birlikte çalışılarak işyerindeki hangi noktalarda hangi risklerin ölçüleceği planlanır.
- 2Ortam ve Kişisel Maruziyet Ölçümleri: Laboratuvar personeli cihazlarla sahaya gelir. Çalışanların üzerine kişisel ölçüm cihazları takılarak tüm vardiya boyunca maruz kaldıkları gerçek yük ölçülür.
- 3Laboratuvar Analizleri: Alınan kimyasal filtreler ve gaz tüpleri laboratuvarda hassas kromatografi cihazları (GC-MS, ICP vb.) ile analiz edilir.
- 4Teknik Raporlama: Sonuçlar, İş Sağlığı ve Güvenliği yasal sınır değerleri (Mevzuat eşikleri) ile kıyaslanarak "İş Hijyeni Uygunluk Raporu" halinde dökümante edilir.
Teslim Edilenler
TÜRKAK ve İSGÜM (İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü) onaylı, resmi İş Hijyeni Ölçüm ve Analiz Raporu, çalışan bazlı Kişisel Maruziyet Sonuç Tabloları, fabrika içi Fiziksel/Kimyasal Risk Haritaları ve Alınması Gereken İSG Önlemleri Kataloğu.
Süre ve Yenileme
İş hijyeni ölçümleri için şu an mevzuatta sabit bir yenileme periyodu zorunlu değildir. Ancak yakın gelecekte asgari fiyat tarifesi ve belirli bir ölçüm periyodunun düzenlenmesi beklenmektedir. Bu düzenlemeden bağımsız olarak, işletmede aşağıdaki değişiklikler yaşandığında ölçümlerin yenilenmesi gerekir:
- Vaziyet planında (yerleşim düzeninde) değişiklik yapılması
- Yeni makine veya ekipman temin edilmesi
- Üretim kapasitesinde değişiklik
- Kullanılan hammaddenin değişmesi
- İşyerinin yer (adres) değişikliği
- İşletme unvan (isim) değişikliği
Bu tetikleyicilerin ötesinde, ortama yayılan emisyonlar stabil olmayan proseslerde anlık olarak değişkenlik gösterebilir. Tedarikçiler, size gönderdikleri hammaddenin alt yapısını sizin bilginiz dışında değiştirebilir. Makine ve ekipmanlar zamanla yaşlanıp deforme oldukça ortama yayılan gizli bir emisyon ortaya çıkabilir. İlk ölçümlerin yapıldığı dönemde ortamda bulunmayan forklift veya fosil yakıtlı iş araçlarının sonradan devreye girmesi de maruziyeti artırabilir.
Kısacası ölçümü yenilemek yalnızca bir kâğıt işi değildir; hem çalışanlarınızın güvenliğini hem de işletmenizin güncel durumunu görmenin en doğru yoludur. Bu değişikliklerden biri yaşandıysa, yükümlülüğünüzü yerine getirmenin ve gerçek tablonuzu görmenin tam zamanıdır.
Kişi Başı Katlanarak Artan Para Cezası: Denetimlerde, iş hijyeni ölçümü yaptırmamış tesislere ölçüm yapılmayan her bir parametre ve maruziyeti ölçülmeyen her bir çalışan için katlanarak hesaplanan idari para cezaları kesilir. Meslek hastalıkları tazminatlarında işveren ağır kusurlu sayılır. Bölümler mühürlenerek durdurulabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu süreci sizin için yönetelim.
Kapsam değerlendirmesinden belge teslimine kadar tüm adımları uzman kadromuz ve akredite laboratuvarımızla yürütüyoruz.